Ποιοι ίδρυσαν την ΑΕΚ και ποιοι οι σκοποί της κατά το πρώτο καταστατικό της (*)

«Κάτι πρέπει να γίνει», έλεγε κάθε τόσο μια παρέα από αθλητές και φίλαθλους της Κωνσταντινούπολης, που μαζεύονταν σχεδόν κάθε βράδυ στο μαγαζί αθλητικών ειδών των Ιωνά και Δημόπουλου που βρισκόταν στην στοά «Λουξ» στην οδό Βερανζέρου στην Αθήνα.

katastatikoaek

Αυτό το «κάτι» απέκτησε σάρκα και οστά το καλοκαίρι του 1924· ήταν η ΑΕΚ, η «Αθλητική Ένωσις Κωνσταντινουπόλεως» δηλαδή. Έμβλημα του νέου αθλητικού συλλόγου ο δικέφαλος βυζαντινός αετός, χρώματά του το κίτρινο και το μαύρο.

Πρωτεργάτες-ιδρυτές της ΑΕΚ, «ιδεολόγοι που οραματίσθηκαν να ‘μεταφυτεύσουν’ και να συνεχίσουν την παράδοσι των αθλητικών σωματείων της Κωνσταντινουπόλεως στην Ελληνική πρωτεύουσα» ήταν: ο Αιμίλιος Ιωνάς, ο Κώστας Δημόπουλος, ο Μίλτος Ιερεμιάδης,ο Μενέλαος Καροτσιέρης, ο Μενέλαος Ιωνάς, ο Τιμολέων Τάγαρης και ο Κεχαγιάς.Πλάι τους βρέθηκε ο Κώστας Σπανούδης με την κόρη του Αθηνά Σπανούδη, η οποία εργάστηκε ακούραστα για την ανάπτυξη του κλασσικού αθλητισμού στην ΑΕΚ (στον «Κόσμο της Ν. Φιλαδέλφειας» θα κάνω λόγο και για την Αθηνά Σπανούδη ξεχωριστά, όπως έκανα και για τον πατέρα της Κώστα Σπανούδη).

Η ΑΕΚ στεγάστηκε κατ’ αρχήν στα γραφεία της Χριστιανικής Αδελφότητος Νέων (ΧΑΝ) στην οδό Μητροπόλεως, τα οποία «παρεχώρησε στην ΑΕΚ ο ιδεολόγος και φίλαθλος καθηγητής του ‘Αθενς Κόλετζ’ Νικόλαος Ελεόπουλος».

Στα γραφεία αυτά έγιναν τα πρώτα βήματα της ΑΕΚ· εκλέχτηκε το πρώτο Διοικητικό Συμβούλιό της και συντάχθηκε το πρώτο Καταστατικό της, το οποίο όσον αφορά τους σκοπούς της ΑΕΚ περιλαμβάνει τα ακόλουθα:

«… σκοπός του Συλλόγου είναι η περισυλλογή και συγκέντρωσις των εκ Κωνσταντινουπόλεως εν Αθήναις και Πειραιεί αθλητών προς συνέχισιν του έργου των διαφόρων Αθλητικών Σωματείων Κωνσταντινουπόλεως, των οποίων ενεργά μέλη ήσαν οι αθληταί ούτοι, καθώς και η διάδοσις της γυμναστικής και του φιλάθλου αισθήματος παρά τη νεολαία και ιδία τη εκ Κωνσταντινουπόλεως τοιαύτη, προς διάπλασιν αλκίμων σωμάτων, ψυχών θαρραλέων και χαρακτήρων ευγενικών, ικανών προς εκπλήρωσιν πάντων των προς την Πατρίδα, τα άτομα, την Κοινωνίαν και την οικογένειαν υποχρεώσεων, ενισχυομένης ούτω εν πνεύματι αμίλλης και αδιασπάστου εθνικής αλληλεγγύης της προόδου του Έθνους.

Τους σκοπούς τούτους η Ένωσις θέλει επιδιώξει:

Δια της προσπαθείας προς διάδοσιν του αθλητισμού μεταξύ της νεολαίας και προς ανάδειξιν όσον το δυνατόν περισσοτέρων αθλητών, ικανών να αντιπροσωπεύσουν τον Αθλητισμόν Κωνσταντινουπόλεως εις τα Ελληνικά Στάδια και τα Διεθνή τοιαύτα.

Δια της εξευρέσεως καταλλήλου γηπέδου προς εγκατάστασιν Γυμναστηρίου, όπου θα ασκούνται εις πάντα τα είδη και συστήματα αθλήσεως και γυμναστικής τα μέλη του Συλλόγου.

Δια της συμμετοχής του Συλλόγου εις αθλητικούς αγώνας, οργανουμένους είτε υπό επισήμων αθλητικών αρχών της Χώρας, είτε μεταξύ Συλλόγων, ως και εις πάντας τους εκτός της έδρας του Συλλόγου τελουμένους ή εκτός της Ελλάδος και διεθνείς τοιούτους.

Δια της συνάψεως σχέσεων προς άλλους Γυμναστικούς Συλλόγους και Γυμναστικάς Οργανώσεις…».

Τους σκοπούς αυτούς υπέγραψαν, και το σύνολο φυσικά του πρώτου Καταστατικού της ΑΕΚ, ο Κώστας Σπανούδης ως Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της, ο Νικόλαος Ελεόπουλος ως Αντιπρόεδρος, ο Κώστας Δημόπουλος ως Γενικός Γραμματέας, ο Τιμολέων Τάγαρης ως Ταμίας και οι Μενέλαος Καροτσιέρης και Μίλτος Ιερεμιάδης ως Σύμβουλοι.

Αυτοί ήταν οι σκοποί της ΑΕΚ, όπως τους διατύπωσαν εκείνοι που την ίδρυσαν, εμφορούμενοι από αγνό αθλητικό πνεύμα· σ’ αυτό το πρώτο Καταστατικό της ΑΕΚ χρειάζεται να προστρέχουν συχνά και να το διαβάζουν προσεκτικά όσοι έχουν μια συμμετοχή στα της ΑΕΚ, πράττοντες αναλόγως προς εκπλήρωσιν αυτών των σκοπών.

Ίσως η παράλειψη αυτής της ενέργειας (της συχνής δηλαδή ανάγνωσης του πρώτου Καταστατικού της ΑΕΚ), από συμμετέχοντες στα της ΑΕΚ, να εξηγεί την σημαντική απόκλιση πράξεών τους, από το πνεύμα και το γράμμα των διατάξεων του Καταστατικού της αυτού, απόκλιση που παρουσιάστηκε αρκετές φορές από τα χρόνια της δικτατορίας των συνταγματαρχών (1967-1974) και μετά, μέχρι τις ημέρες μας.

Μένει τώρα να σημειώσω ότι οι προπονήσεις των παικτών της ΑΕΚ την πρώτη περίοδο, και για κάμποσο καιρό, πραγματοποιούνταν στον χώρο παρά τις Στήλες του Ολυμπίου Διός, λίγο αργότερα για τον σκοπό αυτό παραχωρήθηκε στην ΑΕΚ το Γήπεδο του Παναθηναϊκού, ενώ ο πρώτος αγώνας της ήταν αυτός με τον Ολυμπιακό των Ανδριανοπουλέων, αγώνας που πραγματοποιήθηκε στο Φάληρο προς το τέλος του φθινοπώρου 1924 και έληξε με σκορ 3-2 υπέρ της ΑΕΚ.

(*) Τα στοιχεία που χρησιμοποίησα σ’ αυτό το γραφτό άντλησα από την έκδοση της εφημερίδας «Αθλητική Ηχώ» Η ιστορία της ΑΕΚ, γραμμένη από τον Πάνο Μακρίδη (Αθήναι 1953).

Κώστας Π. Παντελόγλου
Πέμπτη 10 Οκτωβρίου 2013